Әлеуметтік нысандарда (мектеп, бала бақша, денсаулық сақтау ұйымдары) температуралық режимнің сақталуы
Әлеуметтік нысандардағы температуралық режимнің сақталуы — қоғамдық денсаулық пен қауіпсіздіктің маңызды құрамдас бөлігі. Әсіресе мектептерде, балабақшаларда және денсаулық сақтау ұйымдарында бұл талаптардың орындалуы балалардың, қызметкерлердің және келушілердің өмір сапасына тікелей әсер етеді.
Мектептер мен балабақшаларда температуралық режимнің дұрыс ұйымдастырылуы балалардың физиологиялық дамуы мен оқу қабілетіне ықпал етеді. Суық немесе шамадан тыс ыстық орта баланың иммунитетін әлсіретіп, түрлі аурулардың таралуына себеп болуы мүмкін. Санитарлық талаптарға сәйкес, оқу бөлмелеріндегі ауа температурасы әдетте 18–22°C аралығында болуы тиіс. Ал балабақшаларда бұл көрсеткіш сәл жоғары болуы мүмкін, себебі мектеп жасына дейінгі балалар жылуды көбірек қажет етеді.
Денсаулық сақтау мекемелерінде температуралық режим одан да қатаң бақылауды талап етеді. Ауруханаларда, емханаларда және зертханаларда микроклимат пациенттердің тезірек сауығуына және инфекциялардың алдын алуға ықпал етеді. Мысалы, операциялық бөлмелерде, реанимация бөлімдерінде және дәрі-дәрмек сақтау орындарында температура мен ылғалдылық нақты стандарттарға сай болуы тиіс. Бұл талаптардың сақталмауы медициналық қызметтің сапасына кері әсерін тигізуі мүмкін.
Температуралық режимді қамтамасыз етуде жылыту, желдету және ауа баптау жүйелерінің рөлі зор. Қыс мезгілінде жылу жүйелерінің үздіксіз жұмыс істеуі маңызды болса, жазда салқындату жүйелері қолайлы жағдай туғызуы керек. Сонымен қатар, бөлмелерді жүйелі түрде желдету арқылы ауа сапасын жақсарту қажет.Бақылау және мониторинг те маңызды аспект болып табылады. Арнайы құралдар арқылы температура көрсеткіштері үнемі тексеріліп, нормативтерден ауытқулар анықталған жағдайда жедел шаралар қабылдануы тиіс. Бұл міндетті орындау мекеме әкімшілігінің жауапкершілігіне жатады.
Қорытындылай келе, әлеуметтік нысандардағы температуралық режимнің сақталуы — тек санитарлық талап қана емес, ол халық денсаулығын қорғаудың негізгі шарттарының бірі. Бұл бағыттағы жүйелі жұмыс балалар мен ересектердің қауіпсіз әрі жайлы ортада болуын қамтамасыз етеді.
Жылдың суық кезеңінің басталуына және ауа температурасының төмен болуына, сондай-ақ тұмау мен ЖРВИ бойынша эпидемиялық маусымның басталуына байланысты балалар мен жасөспірімдер үшін білім беру және тәрбиелеу ұйымдарында температуралық режимнің сақталуын қамтамасыз ету қажет.
Оқу жылының қысқы кезеңінде аурулардың алдын алу және білім алушылардың денсаулығын сақтау мақсатында балалардың уақытша және тұрақты орналасқан үй-жайларындағы ауа температурасының гигиеналық нормативтерін бағалаумен бір мезгілде жылыту, желдету жүйелерінің жарамдылығы мен жұмыс істеуіне, үй-жайлардағы желдету режимін сақтауға назар аудару қажет.
Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрінің 2021 жылғы 5 тамыздағы «Білім беру объектілеріне қойылатын санитариялық-эпидемиологиялық талаптар» санитариялық қағидаларын бекіту туралы № ҚР ДСМ-76 бұйрығының 41, 54-тармақтарына сәйкес жылыту кезеңінде ауа температурасы гигиеналық нормалау құжаттарына сәйкес айқындалады.
Нысандарда оңтайлы микроклиматтық жағдайлар жасалады (температура, ауа қозғалысының жылдамдығы және ауаның салыстырмалы ылғалдылығы). Ауаның температурасын бақылау үшін білім беру, тәрбиелеу ұйымдарының ойын, оқу және жатын бөлмелерінде, сондай-ақ медициналық пункттің үй-жайларында термометрлер орнатылады.
Қазақстан Республикасы Денсаулық сақтау министрінің 2022 жылғы 16 ақпандағы «Адамға әсер ететін физикалық факторларлардың гигиеналық нормативтерін бекіту туралы» № ҚР ДСМ-15 бұйрығының талаптарына сәйкес білім беру ұйымдарының сыныптары мен аудиторияларында 18-23°С, мектепке дейінгі тәрбиелеу ұйымдарында: бөбекжай және кіші топтарының топтық және шешінетін үй-жайларында 20-24°С, орта және мектепке дейінгі топтарда 18-25°С; бөбекжай және кіші топтарының жатын бөлмелерінде 19-23°С, орта және мектепке дейінгі топтарда 18-23°С, вестибюльдерде және баспалдақ торларында — 16-22°С температура шегінде рұқсат етіледі.
Санитарлық-гигиеналық
бақылау және қадағалау,техникалық регламенттерді
бақылау бөлімінің бас мамандары М.Елубай, В.Ермекбай