Қарулы күшті бірінші болып қолданбау қағидатының Конституция мәтінінде жеке норма ретінде көрсетілмеуі Қазақстанның бейбіт саясаттан бас тартуын білдірмейді. Бұл принцип халықаралық құқықтың жалпы нормалары арқылы, соның ішінде БҰҰ Жарғысы аясында толық қамтылған. Осылайша, бейбітшілікке бейілділік сақталып, норма әмбебап және жүйелі сипатқа ие болды.

Қазақстан тәуелсіздік алғаннан бері халықаралық қатынастарда бейбітшілік пен өзара құрмет қағидаттарын ұстанып келеді. Елдің сыртқы саясаты қақтығыстарды күш қолдану арқылы емес, дипломатиялық диалог, келіссөздер және халықаралық құқық нормалары арқылы шешуге негізделген. Сондықтан Конституция мәтінінде белгілі бір қағидаттың жеке көрсетілмеуі мемлекеттің осы бағыттағы ұстанымын өзгертіп отырған жоқ.

Сонымен қатар халықаралық құқық жүйесінде күш қолданбау және мемлекеттердің егемендігін құрметтеу негізгі қағидаттардың бірі болып саналады. Қазақстан осы қағидаттарды қолдай отырып, халықаралық ұйымдардың жұмысына белсенді қатысып келеді. Бұл елдің бейбітшілік пен қауіпсіздікті сақтау жолындағы жауапты мемлекет ретінде қалыптасқанын көрсетеді.

Қарулы күштерді қолдану мәселесі кез келген мемлекет үшін ұлттық қауіпсіздікпен тығыз байланысты. Сондықтан бұл саладағы құқықтық реттеу тек бір конституциялық нормамен шектелмейді. Ол халықаралық міндеттемелермен, ұлттық заңнамамен және қауіпсіздік саласындағы стратегиялық құжаттармен кешенді түрде реттеледі.

Бұдан бөлек, Қазақстанның қорғаныс саясатының негізгі мақсаты – елдің тәуелсіздігін, аумақтық тұтастығын және азаматтарының қауіпсіздігін қамтамасыз ету. Бұл саясат қорғаныс сипатында болып, халықаралық құқық қағидаттарына толық сәйкес жүзеге асырылады. Яғни мемлекеттің әскери әлеуеті агрессия жасауға емес, қауіпсіздікті сақтауға бағытталған.

Қорытындылай келе, аталған қағидаттың Конституция мәтінінде жеке көрсетілмеуі Қазақстанның бейбіт саясаттан бас тартқанын білдірмейді. Керісінше, бейбітшілік пен күш қолданбау принциптері халықаралық құқық нормалары арқылы толық қамтылып, мемлекеттің сыртқы саясатындағы негізгі бағыттардың бірі ретінде сақталып отыр.

Кобланова Лаззат Жалгаспаевна,

Аудандық маслихат депутаты